Wypracowania i opracowania dzieł Zygmunta Krasińskiego

Wypracowanie na temat "Chcieć umrzeć jest tak samo grzech, jak chcieć żyć za wszelką cenę". Ustosunkuj się do twierdzenia Marii Dąbrowskiej.



Niewątpliwie największą wartością, najwyższym dobrem, którego nie powinno się odrzucać, jest życie. Wiedzieli o tym twórcy z różnych epok, wiemy o tym także my. Zagadnienie postawy życiowej jest jednym z poważniejszych problemów psychologicznych i moralnych. Boryka się z tym każdy człowiek dorastając i szukając dla siebie miejsca w życiu. Przeżywają te problemu także bohaterowie literaccy. Muszą dokonywać wyborów, jakże trudnych dla nich samych. Jedni myślą o śmierci, jako jedynym rozwiązaniu. Jeszcze inni chcą żyć ponad wszystko, nie patrząc na innych. Są jednak i tacy, którzy swój los przyjmują godnie. Na kreacjach wybranych bohaterów pragnę oprzeć swoje rozważania.

"Życia nie wolno trwonić - życiem należy dać świadectwo sensu swego isnienia". Świadectwa nie daje się ucieczką czy odwrotem. Trzeba być silnym, wytrwalym - to będzie próba naszej wartości. Jednak dla niektórych jedynym rozwiązaniem jest śmierć - świadoma rezygnacja z trudów życie i pełni człowieczeństwa, ucieczka od odpowiedzialności za siebie i innych. Taki wybór jest przejawem słabości i tą właśnie drogę wybrał Konrad Wallenrod - bohater powieści poetyckiej Adama Mickiewicza, który dla ratowania ojczyzny (Litwy) poświęcił wszystko: honor rycerski, miłość Aldony, wstąpił na drogę zdrady i postępu (wbrew sobie).

"Jeden sposób, Aldono, jeden pozostał Litwinom: skruszyć potęgę Zakonu, mnie ten sposób wiadomu, lecz nie pytaj! Dla Boga! Stokroć przeklęta godzina, w której od wrogów zmuczony, chwycę się tego sposobu."

Sukces, jakim było pokonanie Krzyżaków jest jednocześnie klęską osobistą Konrada. Wypijając truciznę popełnia samobójstwo, gdyż nie potrati żyć w świadomości, że złamał zasady etosu rycerskiego, postąpił wbrew sobie. Podobnie postępuje Hrabia Henryk w "Nie-boskiej komedii" Zygmunta Krasińskiego - gdy resztki jego świata runęły, zmiecione przez rewolucyjne zastępy Pankracego, rzuca się z murów Świętej Trójcy, aby dopełnić dzieła zagłady.

Także Zenon Ziembiewicz, bohater "Granicy" Zofii Nałkowskiej, dobrowolnie oddaje się śmierci. Jego samobójcza śmierć była wynikiem przegranego życia, przekroczenia barier, których nigdy nie powinien był przekroczyć. Uświadomił sobie, że po odrzuceniu młodzieńczych ideałów i zasad nie zostało mu właściwie nic - tylko rewolwer.

Próbę popełnienia samobójstwa odnajdujemy w "Wieży" Grudzińskiego, gdzie emerytowany nauczyciel, który stracił dzieci i żonę w trzęsieniu ziemi, nie widząc dalszego sensu życia, próbuje dokonać tak okropnego czynu. Los jednak był dla niego łaskawy, nie pozwalając na to, aby opóścił ten świat.

"Pragnienie życia za wszelką cenę" oznacza zwycięstwo instynktów nad sferą duchową, prowadzi do rezygnacji z wartości wyższych, do kalectwa duchowego i psychicznego. Jest świadectwem słabości czlowieka, nieumiejętności stawiania czoła przeciwnościom losu. Oancza najczęściej akceptację zła, przemocy, niesprawiedliwości, czego przykładem są funkcyjni w "Opowiadaniach" Borowskiego. Pracujący przy transportach, segregujący ludzi przywożonych do obozu, charakteryzują się obojętnością na krzywdę ludzką. Los ludzi nie liczy się dla nich, gdyż dbają wyłącznie o siebie. Segregują "ładunek", oddzielając "towar" mało przydatny, przeznaczony od razu do zniszczenia (ludzie) od dobra mogącego być z pożytkiem wykorzystanym (jedzenie, ubrania, złoto).

"Być człowiekiem to właśnie być odpowiedzialnym, to znać uczucie wstydu w obliczu nędzy, nawet tej nędzy, której nie jesteśmy winni." Czy bohater "Zbrodni i kary" Rozkolnikow był człowiekiem odpowiedzialnym? Czy był w stanie ponieść konsekwencje za popełniony czyn, winę? Dokonał tak strasznego morderstwa (zabił lichwiarkę) w imię chorych idei, zapewniwnia sobie godnego, lepszego życia i jednocześnie uzunięcia "pasożytów społecznych" - takich jak lichwiarka. Na przykładzie tego bohatera można wywnioskować, że "żadna zbrodnia nawet w imię najwyższej idei nie zasługuje na usprawiedliwienie", gdyż nie wolno dążyć do zaspokajania swoich potrzeb, krzywdząc i niszcząc wszystko to, co stoi na naszej drodze.

Cottard ("Dźuma" Camusa) to osoba o odmiennej postawie niż pozostali bohaterowie tej powieści. Wyraźnie cieszy się z postępów dżumy: "Zresztą dobrze mi z dżumą i nie wiem, dlaczego miałbym się wtrąać, żeby się skończyła". Do tej pory osamotniony, żyjący w lęku, zagrożony aresztowaniem, ożywia się, czuje się bezpieczny, gdyż policja zajęta czymś innym zapomniała o aresztowaniu go. Przedstawiając postać Cottarda, chciałam zwrócić uwagę na to, uż był to człowiek, dla którego cudza śmierć i cierpienie stału się ucieczką od odpowiedzialności za grzechy. Swoje dobro budował na nieszczęściu innych, lecz gdy choroba się przesiliła, niepokoi się, zaczyna strzelać do ludzi.

Człowiek żyjący za wszelką cenę staje się często powodem cierpienia lub śmierci innych ludzi. Dowodem na to jest chociażby Jewriej z "Innego świata" Grudzińskiego, który przyznaje się, że z powodu jego fałszywych zeznań rozsrzelano czterech więźniów, Niemców. Oczekuje on zrozumienia i wybaczenia, ale narrator nie potrafi go usprawiedliwić: "Ale ty, ty przecież wiesz, do czego nas doprowadzono. Powiedz tylko to jedno słowo: rozumiem...". Nie usłyszał go. Grudziński dał mu do zrozumienia, że nie ma dwóch moralności - jednej na czas pokoju, drugiej na czas wojny.

Literatura przedstawia także tych bohaterów, którzy w przeciwieństwie do wyżej wymienionych godnie przyjmują swój los. Należy do nich między innymi Hiob, który pomimo tech, że Bóg zesłał na niego trąd, trzęsienie ziemi, utratę najbliższych i majątku - nie zaparł się wiary w Najwyższego Stwórzę. Żonie zaskoczonej jego pokorą wobec losu, powiedział: "Dobro przujęliśmu od Boga. Dlaczego zła przyjąć nie możemy?"

Podobnie Labbroso z opowiadania Grudzińskiego "Wieża", którego życie boleśnie doświadczyło. Mimo ciężkiego losu, nie zrezygnował z najwyższej wartości, jaką jest życie. Sam narrator powiedział, że "przjął on z odwagą i rezygnacją podwójny krzyż cierpienia i samotności" i że jest on wspaniałym przykładem danym "naszej płaczliwej epoce".

Pan Cogito z wiersza Herberta to portret wzpółczesnego, myślącego człowieka, rozdartego między uznanymi, szanowanymi zasadami, a sposobami zachowań, jakie narzuca otaczający świat. "Przesłanie pana Cogito" to propozycja dekalogu postępowania współczesnego człowieka:
"(...) idź wyprostowany wśród tych co na kolanach
(...) bądź odważny gdy rozum zawodzi
(...) niech nie opuszcza ciebie twoja siostra Pogarda
dla szpicłów kotów tchórzy
(...) strzeż się oschłości serca kochaj źródło zaranne
ptaka o nieznanym imieniu dąb zimowy
(...) czuwaj - kiedy światło na górach daje znak - wstań i idź
(...) powtarzaj wielkie słowa powtarzaj je z uporem
(...) Bądź wierny Idź".

Uważam, że życie ludzkie jest trudną drogą do przebycia, a człowiek napotyka na niej różne problemy, z którymi nie potrafi sobie poradzić. Zgodzę się ze słowami Marii Dąbrowskiej, że "Chcieć umrzeć jest tak samo grzech, jak chcieć żyć za wszelką cenę". Według mnie, śmierć samobójcza jest najgorszym rozwiązaniem, gdyż jest to ucieczka od odpowiedzialności i tchórzostwo, a jak mówi Michał Bułhakow: "Tchórzostwo nie jest jedną z najstraszniejszych ułomności. Ono jest ułomnością najstraszniejszą". Podobnie życie za wszelką cenę, gdyż łamane są przy tym często zasady Dekalogu, który powinien być dla bohaterów literackich jak i dla nas samych zbiorem wskazań etycznych, których nie powinniśmy łamać.